هویج یا گَزَر] (زردک) گیاهی خوراکی و دوساله از خانواده چتریان است]. هویج معمولاً به رنگ نارنجی یا سفید، یا مخلوطی از قرمز و سفید است و تازهٔ آن بافتی خشک و ترد دارد.
هویج یک سبزی ریشه‌دار و یا غده ای خوراکی است که می‌توان آن را خام یا خردشده یا رنده‌شده در سالاد خورد و بیشتر در پخت سوپ‌ها و خورش‌ها کاربرد دارد. بتاکاروتن، دوپاری از ویتامین آ، در هویج به‌فراوانی یافت می‌شود و رنگ نارنجی خاصّ این سبزی نیز به همین خاطر است. به‌علاوه هویج منبعی غنی از فیبر خوراکی، آنتی‌اکسیدان‌ها و موادّ معدنی به‌شمار می‌روددر ادامه مطلب زیر با هویج پرخاصیت بیشتر آشنا شوید.
هویج سبزی ای شیرین، خوشمزه، اشتها آور، ادرارآور و از بین برنده یبوست است.
درمان کننده خوبی برای بیماری اسهال خونی و بیماری های ناشی از ورود کرم و انگل به بدن است و همچنین برای درمان زخم های عمیق مصرف می شود.
مواد مغذی موجود در هویج
هویج منبع غنی بتاکاروتن می باشد. بتا کاروتن مسئول رنگ نارنجی هویج است. هرچه بتا کاروتن زیاد تر باشد، هویج نارنجی تر می شود.
بتا کاروتن پیش ساز ویتامین A است، یعنی در بدن تبدیل به ویتامین A می شود.
ویتامین A برای تقویت سیستم ایمنی، محافظت از پوست، ریه، لوله گوارشی و همچنین در رشد سلول ها و تولید مثل حائز اهمیت است.
بتا کاروتن، یک آنتی اکسیدان است و بیماری های ناشی از پیری را کاهش می دهد.
منابع غنی این ویتامین عبارتند از: جگر، روغن جگر ماهی، شیر و لبنیات، کره و تخم مرغ. علاوه بر منابع فوق، ویتامین A در سبزیجات سبز و زرد رنگ نیز یافت می شود، از قبیل: سیب زمینی، اسفناج، هویج، کدو و خردل.
هویج به جز بتا کاروتن دارای فیتوکمیکال( Phytochemical) نیز است. این ماده به همراه فیبر محلول و دیگر مواد مغذی موجود در هویج فواید زیادی را به ما ارزانی می دارد.
این فواید شامل: جلوگیری از پیر شدن، محافظت بدن در مقابل بیماری ها، جلوگیری از آب مروارید، جلوگیری از پوکی استخوان و همچنین جلوگیری از عفونت مجاری ادراری است.
مقدار مواد مغذی در ۱۰۰ گرم هویج
|
انرژی |
۴۳ کالری |
|
پروتئین |
۱ گرم |
|
کربوهیدرات |
۱۰ گرم |
|
فیبر |
۳ گرم |
|
چربی |
۰ |
|
کلسترول |
۰ |
|
سدیم |
۳۵ میلی گرم |
|
کلسیم |
۲۷ میلی گرم |
|
آهن |
۱ میلی گرم |
|
ویتامین C |
۹ میلی گرم |
|
ویتامین A |
۲۸۱۲۹ واحد بین المللی |
خواص هویج
* هویج، موجب تقویت سیستم ایمنی بدن می شود.
* هویج، مقدار کلسترول خون را پایین می آورد.
* اگر هویج مصرف کنید، بینایی شما تقویت می شود و می توانید در شب بهتر ببینید.
* اگر اسهال دارید، هویج مصرف کنید.
* هویج بدن را از سرما محافظت می کند.
* هویج، تصفیه و تمیز کردن کبد را با خارج کردن صفرا و چربی ها انجام می دهد و کلیه ها را تقویت می کند.
* خوردن هویج برای تمیز کردن و استحکام دندان ها مفید است.
* هویج دارای هورمونی است که مانند انسولین عمل می کند و قند خون را تنظیم می کند. لذا برای بیماران دیابتی بسیار مفید است.
* افراد زیادی هستند که برای محافظت پوست شان در برابر اشعه خورشید، هویج می خورند.اما شما مراقب باشید، زیرا هویج پوست تان را از سوختگی آفتاب محافظت نمی کند.
هویج و خانم ها
* مادران شیرده اگر هویج بخورند، شیرشان زیاد می شود.
* هویج به کاهش خونریزی قاعدگی کمک می کند.
هویج و سرطان
* مصرف ۱ عدد هویج در روز، از بروز سرطان ریه جلوگیری می کند.
* هویج مانند دیگر سبزی ها دارای فیبر است ، از این رو از سرطان روده بزرگ جلوگیری می کند.
* دریافت زیاد کاروتن، ۲۰ درصد سرطان سینه را در زنان یائسه کاهش می دهد.
* دریافت زیاد کاروتن، ۵۰ درصد سرطان مثانه، رحم، پروستات، کولون (روده بزرگ)، حنجره و مری را کاهش می دهد.
هویج و پوست
* هویج دارویی برای بهبود زخم است.
* با مصرف هویج، آکنه و جوش را از بین ببرید.
* هویج را با مقدار کمی نمک مخلوط کنید. مخلوط حاصل برای درمان اگزما به کار می رود.
هویج و درمان بیماری ها
* افرادی که هویج مصرف می کنند، بیماری های قلبی را از خود دور می کنند.
* هویج درمان کننده سنگ صفرا، بیماری های کبدی، سیفلیس و سل است.
* از سرفه های مداوم جلوگیری می کند.
* در زمان های قدیم، مصریان از هویج در درمان نیش زهرآلود مارها استفاده می کردند.
* پزشکان، هویج را برای درمان گازکرفتگی سگ تجویز می کردند.
– در بهبود شبکوری، ناراحتی های پوستی، آب مروارید، خشکی پوست، آسیب به اعصاب شنوایی، چشایی و بویایی موثر است.
خواص آب هویج
– ۱ لیوان آب هویج دارای ۲ گرم پروتئین و ۹۴ کالری انرژی است.
– آب هویج کاهش دهنده اسید اوریک خون است، لذا برای بیماران نقرسی مفید است.
– آب هویج به خاطر وجود کاروتن و کلسیم، برای کودکان در حال رشد بسیار خوب و مفید است.
کلسیم هویج به راحتی هضم می گردد.
مقدار کلسیم در هویج ۶ برابر مقدار آن در سیب زمینی است.
زیاده روی در مصرف هویج
– زیاد مصرف کردن هویج باعث تغییر رنگ پوست می گردد. رنگ پوست زرد مایل به نارنجی می شود. اما نگران نباشید، چراکه اگر هویج مصرف نکنید، دوباره پوستتان به همان رنگ قبلی برمی گردد.
هویج پخته بهتر است یا خام؟
پختن هویج باعث از بین رفتن فیبر می شود، اما کاروتن در اثر پختن از بین نمی رود. بخارپز کردن بهترین طریقه پختن است.
نتیجه یک مطالعه نشان داد هویج پخته شده ، آنتی اکسیدان های بیشتری از هویج خام دارد. پختن هویج همراه با مقدار کمی روغن میزان آنتی اکسیدان های موجود در آن، به نام های بتاکاروتن و اسید فنولیک را افزایش می دهد.
هویج خام را همانند آدامس بجوید و استرس را از خود دور کنید.
مقدار مصرف هویج برای درمان چند بیماری
فشار خون بالا
روزانه ۱۰۰ میلی لیتر آب هویج تازه را بنوشید و این کار را مدت ۳۰ روز انجام دهید.
یبوست
آب هویج و عصاره آن را با هم مخلوط کنید و درون ۱ لیوان بریزید. سپس، یک قطره روغن زیتون در لیوان بریزید و با مقداری عسل مخلوط کنید. ۸۰ میلی لیتر از مخلوط حاصل را در صبح و شب بنوشید.
تقویت بینایی در شب
۲۵۰ گرم هویج تازه را در قابلمه بریزید و ۲ قاشق غذاخوری روغن زیتون به آن بیافزایید و آرام بگذارید تا بپزد. سپس آن را میل کنید. این کار را تا ۷ روز انجام دهید.
تمام مواد غذایی طبیعی دارای خواص اعجاب انگیزی هستند که هنوز خواص کامل آن ها را درک نکرده ایم و نیاز به آزمایشات متعددی دارد.
نام این گیاه در گویش لری استان فارس(منطقه کامفیروز) و سایر بختیاریها «
جعفری یک منبع بسیار خوب ویتامین A ، ویتامین C و ویتامین K می باشد. به علاوه جعفری منبع غذایی خوبی از آهن و اسیدفولیک است. جعفری شامل دو جزء خیلی مهم در ترکیب خود می باشد که موجب شده این سبزی نقشی بی همتا در سلامت انسان داشته باشد.درادامه مطلب زیر شما را با خواص این سبزی معطر اشنا میکنیم.
